سوال 104 دفترچه (سوال 29 شیمی)رشته تجربی، تیر1403
کدام مورد نادرست است؟
- در واحد تکرارشوندۀ PET، از یکسو، گروه عاملی کربونیل و از سوی دیگر، گروه عاملی اتری جای دارد.
- ترفتالیک اسید، یک کربوکسیلیک اسید دوعاملی آروماتیک است که میتواند در ساخت پلیاستر بهکار رود.
- مونومرهای سازنده PET، بهصورت غیرمستقیم و طی واکنشهای اکسایش-کاهش از نفت خام بهدست میآید.
- اضافه کردن اکسیژن و کاتالیزگر میتواند در افزایش بازدهی واکنش ترفتالیک اسید از پارازایلن مؤثر باشد.
پاسخ:
با توجه به ساختار پلی اتیلن ترفتالات (PET)، که از تعداد بسیاری ترفتالیک اسید و پارازایلن تشکیل میشود، به سراغ گزینهها میرویم:

در واحد تکرارشوندۀ PET، از یکسو، گروه عاملی کربونیل و از سوی دیگر، گروه عاملی اتری جای دارد.
- نادرست است: PET یک پلی استر (حاصل پلیمری شدن کربوکسیلیک اسید و الکل) است، پس در آن خبری از گروه عاملی کربونیل و اتر نیست.
ترفتالیک اسید، یک کربوکسیلیک اسید دوعاملی آروماتیک است که میتواند در ساخت پلیاستر بهکار رود.
- درست است: با توجه به شکل، ترفتالیک اسید دارای دو عامل کربوکسل بوده، و به دلیل داشتن حلقه بنزن، آروماتیک محسوب میشود.
مونومرهای سازنده PET، بهصورت غیرمستقیم و طی واکنشهای اکسایش-کاهش از نفت خام بهدست میآید.
- درست است: مونومرهای PET (اتیلن گلیکول و ترفتالیک اسید) از طریق فرآیندهای شیمیایی پیچیدهای که شامل اکسایش و دیگر واکنشهای شیمیایی است، از نفت خام به شکل غیر مستقیم تولید میشوند.
اضافه کردن اکسیژن و کاتالیزگر میتواند در افزایش بازدهی واکنش ترفتالیک اسید از پارازایلن مؤثر باشد.
- درست است: در فرآیند تولید ترفتالیک اسید از پارازایلن، اکسیژن و کاتالیزگرهایی برای اکسیداسیون پارازایلن به ترفتالیک اسید استفاده میشوند (به دلیل انرژی فعال سازی زیاد این واکنش) و این عوامل میتوانند بازدهی فرآیند را بهبود بخشند.
بنابراین جواب گزینۀ 1 خواهد بود.
پیش نیازهای لازم برای پاسخ به این تست:
- احاطه بر متن فصل 4 شیمی 3
تحلیل سوال:
- بار دیگر اهمیت متون کتابهای درسی را متوجه شدیم. البته این مبحث PET، با وجود جزئی بودن آن در کتاب درسی، یکی از مطالب پر تکرار، در کنکور چند سال اخیر هست.
بخش زیبای تست:
_
بخش دوست نداشتنی تست:
- صرفا حفظی بود.
برای دستیابی به نمره 20 امتحان نهایی و درصد بالای کنکور، به اندازۀ یک کلیک فاصله داری.